देश तथा विदेशका विभिन्न स्थानमा बसोबास गर्नुहुने घोराहीप्रेमी दाजुभाइ, दिदीबहिनी तथा शुभेच्छुकहरूले सामाजिक सञ्जालमार्फत “घोराही बनाऔँ अभियान” का बारेमा निरन्तर सल्लाह, सुझाव, प्रेरणा र साथ–समर्थन प्रदान गरिरहनुभएको छ। यहाँका समस्या, सम्भावना र भविष्यका योजनाबारे खुला रूपमा आफ्ना विचार राख्नुहुने सबैप्रति हार्दिक आभार व्यक्त गर्दछौं। तपाईंहरूका सकारात्मक सुझाव, रचनात्मक आलोचना र निरन्तरको साथले नै यो अभियानलाई अझ सशक्त, प्रभावकारी र जनमुखी बनाउने विश्वास हामीले गरेका छौं।
घोराही बनाऔँ अभियान कुनै राजनीतिक संस्था होइन, कुनै सीमित समूहको अभियान पनि होइन। यो घोराहीलाई माया गर्ने सबै नागरिकको साझा, खुला र सहभागितामूलक अभियान हो। यस अभियानको मूल उद्देश्य घोराही उपमहानगरपालिकाका १९ वटै वडा र समग्र दाङ जिल्लाको दिगो विकास, सुशासन, समृद्धि तथा आत्मनिर्भरता निर्माणका लागि साझा सोच, साझा योजना र साझा सहकार्यको वातावरण सिर्जना गर्नु हो।
आजको विश्वमा विकास केवल सरकारको जिम्मेवारी मात्र होइन। विकासमा नागरिक, निजी क्षेत्र, बुद्धिजीवी, सामाजिक अभियन्ता, युवाशक्ति, महिला, किसान, शिक्षक, व्यवसायी तथा विदेशमा रहेका नेपालीहरूको समेत उत्तिकै महत्वपूर्ण भूमिका हुन्छ। यही विश्वासका साथ घोराही बनाऔँ अभियानले सबैलाई एउटै मञ्चमा जोड्ने प्रयास गरिरहेको छ। घोराहीमा जन्मिएका, यहाँ हुर्किएका, हाल यहीँ कर्म गरिरहेका, कुनै समय घोराहीमा बसेर अहिले देशका विभिन्न स्थान वा विदेशमा रहनुभएका सबै व्यक्तिहरू यो अभियानका समान साझेदार हुन्। जहाँ रहे पनि घोराहीप्रतिको माया, अपनत्व र योगदानको भावना नै हाम्रो सबैभन्दा ठूलो शक्ति हो।
हामीसँग आज ठूलो बजेट छैन। कुनै आर्थिक स्रोतको भरमा यो अभियान सुरु गरिएको पनि होइन। तर हामीसँग एउटा स्पष्ट सोच छ, एउटा साझा सपना छ र त्यसलाई कार्यान्वयन गर्ने दृढ इच्छाशक्ति छ। इतिहासले देखाएको छ कि ठूला परिवर्तनहरू सधैं ठूलो बजेटबाट होइन, ठूलो सोच, स्पष्ट योजना र जनसहभागिताबाट सम्भव भएका छन्। त्यसैले आज योजना बनाउने, जनमत तयार गर्ने, सहकार्य विस्तार गर्ने र दीर्घकालीन विकासको आधार तयार गर्ने काम नै हाम्रो पहिलो प्राथमिकता हो।
घोराहीको विकासलाई केवल सडक, भवन वा भौतिक संरचनाको निर्माणमा सीमित राख्न सकिँदैन। वास्तविक विकास भनेको नागरिकको जीवनस्तरमा सकारात्मक परिवर्तन ल्याउनु हो। त्यसका लागि शिक्षा, स्वास्थ्य, रोजगारी, कृषि, पर्यटन, वातावरण, खेलकुद, कला, संस्कृति, साहित्य, प्रविधि र सुशासनलाई समान रूपमा प्राथमिकतामा राख्नुपर्छ। यी सबै क्षेत्र एकअर्कासँग अन्तरसम्बन्धित छन्। कुनै एउटा क्षेत्र कमजोर भयो भने समग्र विकास प्रभावित हुन्छ।
शिक्षा क्षेत्रलाई समयअनुकूल, गुणस्तरीय र सीपमूलक बनाउनु आवश्यक छ। विद्यालयदेखि विश्वविद्यालयसम्मको शिक्षालाई स्थानीय आवश्यकता, उद्यमशीलता र प्रविधिसँग जोड्न सकियो भने युवा पुस्ताले रोजगारी खोज्ने मात्र होइन, रोजगारी सिर्जना गर्ने क्षमता पनि विकास गर्न सक्छ। त्यसैगरी स्वास्थ्य क्षेत्रमा गुणस्तरीय सेवा, आधुनिक प्रविधि, विशेषज्ञ जनशक्ति र सबै नागरिकको सहज पहुँच सुनिश्चित गर्नु पनि विकासको महत्वपूर्ण आधार हो।
घोराहीका युवाहरू आज अवसरको खोजीमा देश तथा विदेश गइरहेका छन्। वैदेशिक रोजगारीले धेरै परिवारको आर्थिक अवस्था सुधार गरे पनि दीर्घकालीन रूपमा दक्ष जनशक्तिको पलायन एउटा चुनौती बनेको छ। त्यसैले स्थानीय स्तरमै उद्यमशीलता विकास, कृषि व्यवसाय, सूचना प्रविधि, सेवा क्षेत्र, साना तथा मझौला उद्योग र पर्यटनमा लगानी बढाएर रोजगारी सिर्जना गर्नु आवश्यक छ। युवाको ऊर्जा र सिर्जनशीलतालाई उत्पादनशील क्षेत्रमा उपयोग गर्न सके घोराहीको आर्थिक आधार बलियो बन्न सक्छ।
हाम्रो अभियानको सबैभन्दा महत्वपूर्ण एजेन्डामध्ये एक हो—घोराहीका सबै टोल विकास संस्थाहरूलाई उद्यमशील कार्यक्रमसँग जोड्ने। टोल विकास संस्था केवल सरसफाइ, सडक मर्मत वा सामाजिक कार्यक्रम गर्ने संस्था मात्र होइनन्। यदि उचित योजना, तालिम, नेतृत्व र सहकार्य प्राप्त भयो भने यी संस्थाहरू स्थानीय आर्थिक विकासका प्रभावकारी केन्द्र बन्न सक्छन्।
हरेक टोलमा उपलब्ध स्रोत, सीप, उत्पादन र सम्भावनाको पहिचान गरी स्थानीय उत्पादनलाई प्रोत्साहन गर्ने, महिला तथा युवालाई सीप विकास तालिम प्रदान गर्ने, घरेलु उद्योग स्थापना गर्ने, कृषि उत्पादनको प्रशोधन गर्ने, सहकारीमार्फत वित्तीय पहुँच विस्तार गर्ने तथा स्थानीय उत्पादनलाई बजारसँग जोड्ने रणनीति आवश्यक छ। यसले स्थानीय आय बढाउनुका साथै आत्मनिर्भर अर्थतन्त्र निर्माणमा सहयोग पुर्याउँछ।
घोराही कृषि उत्पादनका दृष्टिले अत्यन्त सम्भावनायुक्त क्षेत्र हो। यहाँको उर्वर भूमि, अनुकूल मौसम र मेहनती किसानलाई आधुनिक प्रविधि, सिंचाइ, कृषि यान्त्रीकरण, बीउबिजन, भण्डारण तथा बजारीकरणसँग जोड्न सके कृषिमा ठूलो परिवर्तन सम्भव छ। कृषिलाई केवल जीविकोपार्जनको माध्यम होइन, सम्मानित व्यवसायका रूपमा विकास गर्नुपर्छ। कृषि आधारित उद्योग, प्रशोधन केन्द्र तथा मूल्य अभिवृद्धि गर्ने कार्यक्रममार्फत किसानको आम्दानी बढाउन सकिन्छ।
त्यसैगरी पर्यटन क्षेत्र पनि घोराहीको अर्को महत्वपूर्ण सम्भावना हो। धार्मिक, सांस्कृतिक, प्राकृतिक तथा ऐतिहासिक सम्पदाको संरक्षण गर्दै पर्यटन प्रवर्द्धन गर्न सके स्थानीय रोजगारी, होटल व्यवसाय, हस्तकला तथा सेवा क्षेत्रको विकासमा ठूलो योगदान पुग्छ। कला, संस्कृति र साहित्यलाई पर्यटनसँग जोडेर स्थानीय पहिचानलाई राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा स्थापित गर्न सकिन्छ।
सुशासन विकासको आधारशिला हो। पारदर्शिता, उत्तरदायित्व, जनसहभागिता, समयमै सेवा प्रवाह र भ्रष्टाचारमुक्त प्रशासनबिना कुनै पनि विकास योजना सफल हुन सक्दैन। त्यसैले घोराही बनाऔँ अभियानले नागरिक र स्थानीय सरकारबीच सहकार्य, संवाद र विश्वासको वातावरण निर्माण गर्न जोड दिइरहेको छ। विकासका सबै योजनामा जनसहभागिता सुनिश्चित गर्नु नै दिगो विकासको आधार हो।
आज सामाजिक सञ्जालले विचार आदानप्रदान गर्ने ठूलो अवसर दिएको छ। यही माध्यमबाट देश तथा विदेशमा रहेका घोराहीप्रेमीहरूले आफ्ना अनुभव, ज्ञान, सीप र सुझाव साझा गरिरहनुभएको छ। विदेशमा बसेर विभिन्न क्षेत्रमा सफलता हासिल गरेका व्यक्तिहरूको अनुभवलाई घोराहीको विकाससँग जोड्न सकियो भने नयाँ सोच, नयाँ प्रविधि र नयाँ अवसर सिर्जना गर्न सकिन्छ। आर्थिक सहयोगभन्दा पनि ज्ञान, सीप, नेटवर्क र अनुभवको योगदान अझ दीर्घकालीन र प्रभावकारी हुन सक्छ।
हामी सबैले बुझ्नुपर्ने एउटा महत्वपूर्ण कुरा के हो भने घोराहीको विकास कुनै एक व्यक्तिले गर्न सक्दैन, कुनै एक संस्थाले पनि गर्न सक्दैन। यो सामूहिक जिम्मेवारी हो। नागरिक, स्थानीय सरकार, निजी क्षेत्र, शैक्षिक संस्था, सहकारी, सामाजिक संस्था, सञ्चारमाध्यम र विदेशमा रहेका घोराहीवासी सबैको साझा सहकार्यबाट मात्र समृद्ध घोराही निर्माण सम्भव छ।
अन्ततः, घोराही बनाऔँ अभियान आज योजनाको चरणमा छ, भोलि कार्यान्वयनको चरणमा पुग्नेछ। आज हामीसँग ठूलो बजेट नभए पनि ठूलो सपना छ। आज हामीसँग सीमित स्रोत भए पनि असीमित सम्भावना छ। सबैभन्दा ठूलो कुरा, हामीसँग घोराहीलाई माया गर्ने हजारौँ नागरिकको विश्वास र साथ छ। यही विश्वासलाई शक्ति बनाएर हामी समृद्ध, सुशासित, आत्मनिर्भर, उद्यमशील र अवसरले भरिपूर्ण घोराही निर्माणको यात्रामा अघि बढिरहेका छौँ।
हामी सबैलाई हार्दिक अनुरोध छ—जहाँ भए पनि, जसरी सकिन्छ, यस अभियानमा आफ्नो विचार, अनुभव, सीप र समयमार्फत जोडिनुहोस्। सकारात्मक सुझाव दिनुहोस्, रचनात्मक आलोचना गर्नुहोस्, नयाँ योजना प्रस्तुत गर्नुहोस् र घोराहीको उज्ज्वल भविष्य निर्माणमा सहयात्री बन्नुहोस्। समृद्ध घोराही निर्माण कुनै एक व्यक्तिको सपना होइन, यो हामी सबैको साझा जिम्मेवारी र सामूहिक संकल्प हो।