दाङ । सीसा नेपाल दाङको सहयोग र जिल्ला प्रहरी कार्यालय दाङको सहकार्यमा भएको छलफलमा सिसा नेपालका अध्यक्ष साजिदा सिद्धिकीले सहजीकरण गर्नुभएको थियो ।
‘कस्तो डिउटी हो राति हुने ? समाजमा प्रश्न उठाउँछन्’– एक महिला प्रहरीले भोगाइ सुनाउँदै भन्नुभयो– ‘प्रहरीको जागिर हो जतिखेर पनि डिउटी पर्न सक्छ भन्ने बुझ्दैनन् । पुरुष प्रहरी जतिखेर काम गर्दा पनि प्रश्न उठ्दैन । महिला प्रहरीका बारेमा किन, के कसरी अनावश्यक शंका गरिन्छ । त्यो सामाजिक वातावरणले सेवा गर्ने उर्जामा निराशा महशुस हुन्छ ।’ बर्दी लगाएर फिल्डमा खटेको प्रहरीलाई लिङ्गका आधारमा फरक व्यवहार नगर्न महिला प्रहरीहरुले सुझाव दिएका थिए ।
‘अभियुक्त समात्ने क्रममा वा हुलदंगा नियन्त्रणका क्रममा प्रहरीको ज्यान गयो भने राज्यले कुनै सुविधा दिदैन’– अर्का महिला प्रहरीले भन्नुभयो– ‘सञ्चय कोषको ४० हजार र किरिया खर्च २५ हजार मात्रै पाइन्छ । आन्दोलनकारीले सुविधा पाउँछन् । सडक दुर्घटना परेकाको बिमा हुन्छ । प्रहरीको मृत्यु जनावर सरह हुने व्यवस्था ठीक भएन ।’
तलव, सुविधा भन्दा राष्ट्रको सेवामा समर्पित भएको भन्दै पेशालाई मर्यादित बनाउन महिला प्रहरीको आग्रह थियो । माथिल्ला अधिकारीको दबाब र प्रभावमा परी कुनै पनि अनुचित काम नगर्न अध्यक्ष सिद्धिकीले आग्रह गर्नुभयो । ‘माथिल्लो पदको प्रलोभनमा परेर वा धम्काएर जे भन्यो त्यही नमान्नुहोला’– सिद्धिकीले भन्नुभयो– ‘दुःख भोग्ने मैले नै हो भन्ने सोच्नुहोला ।’ उहाँले महिला प्रहरीले आत्महत्या गरेको, मानसिक विक्षिप्त भएको, पेशाबाट पलायन भएका दुःखद खबर बेला बेलामा बाहिरिने गरेको बताउनुभयो । महिला प्रहरीलाई रहरले सेवा गर्ने वातावरण बनाउनुपर्ने उहाँको भनाइ थियो ।
अहिले जिल्लामा दुईजना इन्स्पेक्टरसहित एक सय २७ जना महिला प्रहरी कार्यरत रहेको इन्स्पेक्टर शारदा उप्रेतीले बताउनुभयो । उहाँले महिला प्रहरीका समस्या सुनिदिन, सम्बन्धित निकायमा पठाइदिन र हौसला प्रदान गर्न आग्रह गर्नुभयो । छलफलले सबै महिला प्रहरी उत्साहित भएको उहाँको भनाइ थियो ।
‘हिंसा सहेर बस्नु हुँदैन’– डिएसपी रामप्रसाद तिमिल्सिनाले भन्नुभयो– ‘हामी कारवाही गर्ने निकाय हो ।’ उहाँले गुनासोरहित व्यवस्थापन गर्ने प्रतिबद्धता जनाउनुभयो । ‘प्रहरीमा जागिर खान आउने महिला अरु भन्दा फरक हुन्छन्’– उहाँले भन्नुभयो– ‘महिला प्रहरी आफैमा स्ट्रङ्ग हो ।’ प्रहरीले टे«ड युनियन खोल्न र सरकारविरुद्धका आन्दोलन गर्दैन, गर्न मिल्दैन । गर्भवती महिला प्रहरीलाई घरपायक बनाउने प्रोत्साहन दिने, महिनावारीको समयमा दिइने सेवा पूर्णरुपमा लागु गरिने, साना बच्चाको हेरचाहमा ख्याल राख्ने उहॉको भनाइ थियो । गोबिन्द खड्का
