बाँके । नेपालबाट भारतमा निकासी प्रक्रिया नपुर्याई, भन्सार नगरी* कबाड लुकाएर लैजाने क्रममा नेपालगन्ज भन्सारका कर्मचारीले नियन्त्रणमा लिएको छ।
*के भयो?*
कबाड = फलाम, एल्युमिनियम, तामा, पुरानो ब्याट्री जस्ता स्क्र्याप सामान। यसको भारतमा राम्रो माग छ। नेपालमा “विना निकासी घोषणा” लगेर बेचे राजस्व र रोयल्टी दुवै सरकारले पाउँदैन।
तस्करको मोडस:
1. *लुकाएर लैजाने* – ट्रक/ट्याक्टरमा अन्य सामान मुनि थिचेर
2. *राति खुला सीमा प्रयोग* – मेन गेट छोडेर साना गल्लीबाट
3. *तौल/बिल कम देखाउने* – भन्सार छिरे पनि कम मूल्यमा पास गराउने
*भन्सार कर्मचारीको काम:*
नियम अनुसार स्क्र्याप निर्यात गर्न “निकासी अनुमति, मूल्यांकन, रोयल्टी भुक्तानी” गर्नुपर्छ। त्यो नगरी लैजाँदा राजस्व चुहावट हुन्छ। नेपालगन्ज भन्सारले समातेकोले 2 फाइदा भयो:
1. *राजस्व जोगियो* – कबाडको पनि दर अनुसार भन्सार + VAT लाग्छ
2. *वातावरणीय जोखिम घट्यो* – ब्याट्री, ई-वेस्ट जस्ता कबाड अनियन्त्रित निर्यात भए माटो/पानी बिग्रिन्छ
पहिला पनि कुरा गरेका थियौं – नेपालगन्ज नाकाको राजस्व लक्ष्य भेटिएको छैन। त्यही राजस्व चुहावटको एउटा कारण यो कबाड तस्करी पनि हो। भन्सार कर्मचारीले समातेर देखाएकोले “लक्ष्य भेटिएन” भन्दैमा सबै कर्मचारी निष्क्रिय छन् भन्न मिल्दैन। जबकि नजिकै रहेको ईलाका प्रहरी कार्यालय जमुनाहा सशस्त्र प्रहरी बल ICP २४ औ घन्टा खटिएको हुन्छ कबाड देखेर पनि नदेखिएको जस्तो गर्ने कारण किन हो ?
अब त्यो कबाड राजस्व तिरेर कानुनी बाटोबाट निकासी हुन्छ कि लिलाम हुन्छ, त्यो भन्सारले निर्णय गर्ला।
