ABC (क्राईमबिट)
काठमाडौँ । सरकारले टिकटक बन्द गरेपनि केही प्रयोगकर्ताले जोखिम मोलेर टिकटक चलाई रहेका छन् । नेपालका इन्टरनेटबाट टिकटक बन्द भएपनि केही प्रयोगकर्ताले भर्चुअल प्राइभेट नेटवर्क (भीपीएन)को मद्दतले टिकटक चलाई रहेका हुन् ।
भीपीएनको प्रयोग गरेर टिकटक चलाउँदा प्रयोगकर्ता जोखिममा पर्ने सम्भावना हुने नेपाल प्रहरीको साइबर ब्यूरोले जनाएको छ । नेपालमा केही प्रयोगकर्ताले भीपीएनको प्रयोगबाट टिकटक चलाइ रहेका ब्यूराेले जनाएकाे छ ।
ब्यूरोका अनुसार सरकारले बन्द गरेको टिकटक भीपीएन प्रयोग गरेर चलाउनु गैरकानुनी हो । साइबार ब्यूरो प्रमुख एवं प्रहरी वरिष्ठ उपरीक्षक नबिन्द अर्यालले प्रोक्सी सरोवरहरू प्रयोग गर्न थालेको बताए । भीपीएनबाट टिकटक चलाउन सकिए पनि राज्यले नै गैरकानुनी ठहर गरिसकेको एप चलाउनेहरू स्वतः कानुनको दायरामा आउनेछन् ।
सरकारले टिकटक रोक्नका लागि निर्देशन दिएसँगै इन्टरनेट सेवा प्रदायकहरूले पनि आफ्नो नेटवर्कमा टिकटक बन्द गरेका छन् । तर, केही टिकटक प्रयोगकर्ताले जोखिम मोलेरै भीपीएनको प्रयोग गरेर टिकटक चलाइरहेका हुन् । ‘सेवा प्रदायकहरूले पनि निरुत्साहित गर्नु पर्छ,’ उनले भने, ‘नेपाल दूरसञ्चार प्राधिकरणको पनि यसतर्फ ध्यानाकर्षण हुनु पर्यो । गेटवेहरूलाई ह्याण्डल गर्ने निकाय भनेकै प्राधिकरण हो ।’
टिकटकमा अनलाइन ग्याम्लिङ हुने, महिलाहरू निर्वस्त्र हुने, मानिसहरू ठगिने, टिकटकले रियल टाममा इन्फर्मेसन नदिने र अनुसन्धानमा पनि नसघाउने गरेका कारण सरकारले टिकटक बन्द गरेको हो । ब्यूरोका अनुसार टिकटकले ४८ घण्टादेखि तीन हप्तासम्म इन्फर्मेशन दिन समय लगाउने त कहिले इन्फर्मेशन नै नदिने गरेको थियो ।
यसकारण भीपीएन असुरक्षित
भीपीएनले हाम्रो कम्युनिकेशन ट्राफिक पुरैलाई होल्ड गर्छ । अनि आफ्नो टनेल थ्रु पठाउँछ । त्यो गर्दै गर्दा जुन भीपीएन हामीले डाउनलोड गर्छौँ । उसले आफ्नो एप्लिकेशन सँगसँगै के के पठाउँछ भन्ने कुरा हामीलाई ज्ञान हुँदैन । हाम्रो डिभाइसमा आएर बसिसकेपछि हाम्रो घरको चापी दिएर पठाए जस्तै हो । यसकारण हाम्रो डिभाइस (मोबाइल)मा भएका हरेक एप र डकुमेन्टमा पहुँच बनाउँछ ।
यस्ता भीपीएनका कोडहरू प्रयोगकर्ताको डिभाइसमा प्रवेश भई उक्त डिभाइससँग जोडिएका अन्य जानकारी पनि बाहिरिन सक्छन् । विशेष गरी भरपर्दो नमानिने भीपीएन प्रयोग गरिएका उपकरणमा रहेका अन्य सामाजिक सञ्जालका खाताहरू र ब्याङ्किङ सूचनाहरू चोरीको जोखिम हुन्छ । ई–बैंकिङ्ग, मोबाइल बैंकिङ्ग र इमेलमा ह्याकरले पहुँच पुर्याउन सक्छन् । र त्यहाँबाट डाटा चोरी हुन सक्छ ।
