दाङ । तुलसीपुर प्रतिनिधिसभा निर्वाचनको मिति नजिकिँदै गर्दा दाङको तुलसीपुरमा मंगलबार बिहान भएको सिलिन्डर बम विस्फोटले स्थानीयवासीलाई त्रसित बनाएको छ। मंगलबार बिहान करिब साढे ७ बजेतिर तुलसीपुर उपमहानगरपालिका–६ स्थित अटोभिलेज क्षेत्र नजिक पातुखोलामा अज्ञात समूहले सिलिन्डर बम विस्फोट गराएको प्रहरीले जनाएको छ।घटनापछि क्षेत्रमा केही समय त्रासको अवस्था सिर्जना भएको थियो। स्थानीयवासीले ठूलो आवाज सुनेपछि प्रहरीलाई खबर गरेका थिए। विस्फोटस्थलमा सिलिन्डरका टुक्राहरू फेला परेका छन् भने मानवीय तथा भौतिक क्षति भने नभएको प्रहरीले पुष्टि गरेको छ।
विस्फोट कहाँ र कसरी भयो ?
घटना तुलसीपुर–६ अटोभिलेजदेखि तलतिर गाईपालन फर्म नजिकै पश्चिमतर्फ पर्ने पातुखोला क्षेत्रमा भएको हो। बिहानको समय भएकाले आसपासका सर्वसाधारण खेतबारी तथा दैनिक काममा निस्कँदै थिए। अचानक ठूलो आवाज आएपछि मानिसहरू आत्तिएर भागदौड भएको प्रत्यक्षदर्शीले बताएका छन्।स्थानीय एक व्यवसायीका अनुसार, “पहिले त भूकम्प जस्तो लाग्यो, तर धुवाँ देखिएपछि बम पड्किएको हो भन्ने थाहा भयो।”
चुनावलाई लक्षित गरी विस्फोट ?
निर्वाचनको मिति नजिकिँदै गर्दा भएको यो विस्फोटलाई चुनाव लक्षित गतिविधि हुन सक्ने प्रहरीको प्रारम्भिक अनुमान छ। फागुन २१ गते प्रतिनिधिसभा निर्वाचन हुन गइरहेको छ र दलहरू यतिबेला तीव्र प्रचारप्रसारमा जुटेका छन्।प्रहरी स्रोतका अनुसार अज्ञात समूहले निर्वाचन बिथोल्ने वा मतदातामा त्रास फैलाउने उद्देश्यले विस्फोट गराएको हुनसक्ने आशंका गरिएको छ। यद्यपि, घटनाको जिम्मेवारी हालसम्म कसैले लिएको छैन।
प्रहरीको प्रतिक्रिया
जिल्ला प्रहरी कार्यालय दाङका प्रवक्ता डिएसपी रेशम बोहराले घटनास्थलमा प्रहरी टोली पुगेको र अनुसन्धान सुरु गरिएको जानकारी दिएका छन्।उनका अनुसार, “बिहान साढे ७ बजेतिर ठूलो आवाज आएको खबर प्राप्त हुनासाथ प्रहरी टोली घटनास्थलमा पुगेको थियो। प्रारम्भिक अनुसन्धानका क्रममा सिलिन्डरका टुक्राहरू फेला परेका छन्। घटनामा कुनै मानवीय क्षति भएको छैन।”प्रहरीले विस्फोटमा प्रयोग गरिएको सामग्री, त्यसको प्रकृति तथा संलग्न व्यक्तिको पहिचानका लागि अनुसन्धान तीव्र बनाएको जनाएको छ।
स्थानीयवासीमा त्रास
विस्फोटको आवाज टाढासम्म सुनिएको थियो। विद्यालय जाने विद्यार्थी, बजारतर्फ हिँडेका सर्वसाधारण र किसानहरू केही समयका लागि त्रसित भएका थिए।स्थानीय एक महिलाले भनिन्, “चुनाव आउन लाग्दा यस्ता घटना हुनु राम्रो संकेत होइन। हामी त शान्तिपूर्ण वातावरण चाहन्छौं।”विस्फोटस्थल आसपास सुरक्षा सतर्कता बढाइएको छ। प्रहरी गस्ती बढाइएको छ भने शंकास्पद गतिविधिमाथि निगरानी कडा पारिएको छ।
नेपालमा विगतका निर्वाचनहरूमा पनि कतिपय स्थानमा बम विस्फोट, आगजनी तथा तोडफोडका घटना हुने गरेका थिए। यस्ता घटनाले निर्वाचनको वातावरण बिगार्ने प्रयास गरेको विश्लेषकहरू बताउँछन्।विशेषगरी ग्रामीण क्षेत्रमा अज्ञात समूहले सामान्य विस्फोट गराएर मनोवैज्ञानिक दबाब सिर्जना गर्ने रणनीति अपनाउने गरेको सुरक्षा अधिकारीहरू बताउँछन्।
सुरक्षा चुनौती र राज्यको तयारी
निर्वाचनलाई शान्तिपूर्ण र निष्पक्ष बनाउन सुरक्षा निकायले देशभर विशेष सुरक्षा योजना लागू गरिरहेका छन्। दाङजस्तो राजनीतिक रूपमा सक्रिय जिल्लामा सुरक्षा सतर्कता थप कडा बनाइएको छ।सुरक्षा स्रोतका अनुसार, निर्वाचन केन्द्र, दलका कार्यालय, उम्मेदवारको घर तथा भीडभाड हुने स्थानमा निगरानी बढाइएको छ।
स्थानीय राजनीतिक दलका नेताहरूले घटनाको भर्त्सना गरेका छन्। उनीहरूले शान्तिपूर्ण वातावरणमा निर्वाचन सम्पन्न गर्न सबै पक्ष संयमित हुनुपर्ने बताएका छन्।एक दलका स्थानीय नेताले भने, “त्रास फैलाएर लोकतान्त्रिक अभ्यास रोकिँदैन। यस्ता गतिविधि गर्ने जो कोही भए पनि कानुनी कारबाही हुनुपर्छ।”
प्रहरीले निम्न बुँदामा अनुसन्धान केन्द्रित गरेको जनाएको छ:विस्फोटमा प्रयोग गरिएको सिलिन्डरको स्रोत , घटनास्थल आसपासका व्यक्तिको गतिविधि, सिसिटिभी फुटेज (यदि उपलब्ध भएमा) हालै सक्रिय देखिएका समूहहरूको संलग्नता , घटनामा कुनै मानवीय क्षति नभएको राहतको विषय भए पनि चुनावी माहोलमा यस्ता गतिविधिले आम नागरिकमा असुरक्षा बढाउने देखिन्छ।
विश्लेषकहरूका अनुसार, “सानो स्तरको विस्फोट भए पनि यसको मनोवैज्ञानिक असर ठूलो हुन्छ। उद्देश्य नै त्रास सिर्जना गर्नु हुन सक्छ।”
दाङको तुलसीपुरमा भएको सिलिन्डर बम विस्फोटले चुनावी माहोलमा नयाँ तरंग पैदा गरेको छ। मानवीय तथा भौतिक क्षति नभए पनि सुरक्षा चुनौती र त्रासको वातावरणले स्थानीयवासी चिन्तित बनेका छन्।प्रहरीले घटनाको गम्भीर अनुसन्धान भइरहेको जनाएको छ भने दोषीलाई चाँडै कानुनी दायरामा ल्याउने दाबी गरेको छ।चुनाव नजिकिँदै गर्दा यस्ता गतिविधिले लोकतान्त्रिक प्रक्रियामा असर नपरोस् भन्ने आम नागरिकको अपेक्षा छ। अब राज्य संयन्त्रले कति छिटो र प्रभावकारी रूपमा अनुसन्धान टुंग्याउँछ, त्यो हेर्न बाँकी छ।
