काठमाडौं । *आमा कुकुरको अवस्था*
आमा कुकुरले आफ्ना बच्चा गुमाउँदा मान्छेजस्तै शोक, डिप्रेसन र तनाव महसुस गर्छे। लास कुरेर बस्नु, खान-पिउन छोड्नु, रुने/भुक्ने गर्नु शोकका लक्षण हुन्। उसलाई अहिले सुरक्षा र साथ चाहिन्छ।
*तपाईंले तत्काल के गर्न सक्नुहुन्छ:*
1. *लासको व्यवस्थापन*: बच्चाको लासलाई आमाले नदेख्ने ठाउँमा गाडिदिनुहोस्। लास अगाडि हुँदा आमाले ठाउँ छोड्दिन र अझ पीडा हुन्छ। गाड्दा पन्जा लगाउनुहोस्।
2. *आमालाई सहयोग*: आमालाई खानेकुरा र सफा पानी नजिकै राखिदिनुहोस्। जबरजस्ती नछुनुहोस्, टाढैबाट बिस्तारै बोलाएर विश्वास जित्नुहोस्। शोकमा भएका कुकुर आक्रामक पनि हुन सक्छन्।
3. *पशु कल्याण संस्थामा खबर*: काठमाडौंमा भए Sneha’s Care 9841334537, Animal Nepal 01-5538068, KAT Centre 01-5538068 मा कल गर्नुहोस्। बाँके/अन्य जिल्लामा भए स्थानीय नगरपालिकाको पशु सेवा शाखा वा प्रहरी 100 मा खबर गर्नुहोस्।
4. *कानुनी कारबाही*: नेपालको _मुलुकी अपराध संहिता २०७४ दफा २९०_ अनुसार कुनै पशुपन्छीलाई क्रूरतापूर्वक मार्नेलाई ३ महिनासम्म कैद वा ५ हजार जरिवाना वा दुवै सजाय हुन्छ। यदि गाडी नम्बर, CCTV वा प्रत्यक्षदर्शी छ भने प्रहरीमा जाहेरी दिनुहोस्। जानी-जानी मारेको प्रमाण भए कारबाही हुन्छ।
*दीर्घकालीन रूपमा*
सडकका कुकुरको संख्या नियन्त्रण र सुरक्षाका लागि बन्ध्याकरण/खोप कार्यक्रम जरुरी छ। तपाईंको टोलमा नगरपालिका वा पशु अधिकार संस्थासँग मिलेर ANV कार्यक्रम गर्न पहल गर्न सक्नुहुन्छ।
आमा कुकुरलाई एक्लै नछोड्नुहोस्। तपाईंको सानो माया र सहयोगले उसलाई यो पीडाबाट बाहिर निस्कन मद्दत गर्छ।