दाङ । मानिसको जीवन केवल जन्म र मृत्युबीचको यात्रा मात्र होइन, उसले समाजमा छोड्ने प्रभाव, सिर्जना गर्ने मूल्य र निर्वाह गर्ने जिम्मेवारीले पनि उसको परिचय निर्माण गर्छ। केही व्यक्तिहरू आफ्नो पेशागत सफलताले चिनिन्छन् भने केही समाजप्रतिको योगदानले। दाङको घोराहीमा जन्मिएर पत्रकारिता, साहित्य, सामाजिक सेवा र विकास अभियानका माध्यमबाट फरक पहिचान स्थापित गर्न सफल व्यक्तित्व हुन् सबिन प्रियासन।
नेपाल सरकारले २०७८ सालमा प्रदान गरेको जनसेवा पदक प्रियासनका लागि केवल एउटा सम्मान थिएन, त्यो त दुई दशकभन्दा बढी समयदेखि समाज, साहित्य र पत्रकारिताका क्षेत्रमा गरेको योगदानको राज्यस्तरीय मूल्याङ्कन थियो। जब जनसेवा पदक प्राप्त गर्ने निर्णय सार्वजनिक भयो, प्रियासनले त्यो क्षणलाई आफ्नो व्यक्तिगत उपलब्धिभन्दा पनि समाजले आफ्नो कामप्रति देखाएको विश्वासका रूपमा ग्रहण गरे। प्रियासनको विश्वास छ कि सम्मान खोजेर पाइँदैन, बरु निरन्तर कर्म र समर्पणबाट प्राप्त हुन्छ।
प्रियासन प्रायः भन्ने गर्छन्, “सम्मानभन्दा ठूलो कुरा जिम्मेवारी हो। समाजले दिएको विश्वासलाई जोगाउनु नै सबैभन्दा ठूलो उपलब्धि हो।” यही सोचले उनलाई आज पनि निरन्तर सक्रिय बनाइरहेको छ। जनसेवा पदक प्राप्तिको क्षण सम्झँदै प्रियासन भन्छन्, “त्यो खुसीको मात्र होइन, थप जिम्मेवारी महसुस भएको क्षण थियो।”
२०३६ साल वैशाख १ गते दाङको घोराही उपमहानगरपालिका–१४, मिलनचोकमा बुबा जीतबहादुर चौधरी र आमा कृष्णा श्रेष्ठको कोखबाट जन्मिएका प्रियासन बाल्यकालदेखि नै जिज्ञासु, मेहनती र सामाजिक गतिविधिप्रति चासो राख्ने स्वभावका थिए। घोराही उपमहानगरपालिका–१६ तेरौटेस्थित श्री सिर्जनशील आधारभूत विद्यालयबाट औपचारिक शिक्षा प्रारम्भ गरेका प्रियासनले सबइन्जिनियरसम्म अध्ययन गरे। अध्ययनको विषय प्राविधिक भए पनि उनको रुचि समाज, साहित्य र सञ्चार क्षेत्रमा बढी केन्द्रित रह्यो।
शिक्षा हासिल गर्ने क्रममा प्रियासनले समाजका विविध पक्षलाई नजिकबाट नियाल्ने अवसर पाए। गाउँघरका समस्या, विकासका आवश्यकता, सामाजिक असमानता तथा नागरिकका अपेक्षाले उनको सोचलाई प्रभावित गर्यो। यही अनुभवले उनलाई पत्रकारितातर्फ आकर्षित गरायो। अन्ततः उनले आफूले अध्ययन गरेको प्राविधिक क्षेत्रभन्दा समाजसँग प्रत्यक्ष जोडिने पत्रकारिताको बाटो रोजे।
२०६१ सालदेखि पत्रकारिता क्षेत्रमा सक्रिय बनेका प्रियासनले पत्रकारितालाई केवल रोजगारीको माध्यमका रूपमा लिएनन्। उनले यसलाई सामाजिक उत्तरदायित्व र जनचेतना फैलाउने शक्तिशाली माध्यमका रूपमा प्रयोग गरे। सत्य र तथ्यलाई जनतासामु पुर्याउने, विकासका मुद्दालाई प्राथमिकताका साथ उठाउने तथा जनसरोकारका विषयमा बहस सिर्जना गर्ने कार्यमा प्रियासन निरन्तर सक्रिय रहे। दाङबाट प्रकाशित गणतन्त्र राष्ट्रिय दैनिकका प्रकाशक तथा सम्पादकका रूपमा प्रियासनले पत्रकारितामार्फत समाजलाई सकारात्मक दिशा दिने प्रयास गर्दै आएका छन्।
पत्रकारिताले प्रियासनलाई समाजलाई गहिराइबाट बुझ्ने अवसर दियो। यही अनुभव साहित्य सिर्जनाको आधार बन्यो। प्रियासनका लागि साहित्य केवल कल्पनाको संसार होइन, समाजको यथार्थ चित्रण गर्ने माध्यम हो। सामाजिक विकृति, विसंगति, प्रेम, संघर्ष, विकास, सुशासन र मानवीय संवेदनाका विषयलाई साहित्यिक सिर्जनामार्फत पाठकमाझ पुर्याउन प्रियासन सफल भएका छन्।
प्रियासनले नेपाली साहित्यमा उपन्यासकारका रूपमा उल्लेखनीय योगदान दिएका छन्। उनका ‘रोदनपछि’, ‘भूमरी’, ‘पुनरागमन’, ‘पल्लवी’, ‘सहनशीला’, ‘लक्की चार्म’, ‘सेल्फी’, ‘एयरहोस्टेस’, ‘लकडाउन लभ’ लगायत १३ वटा उपन्यास प्रकाशित छन्। यसबाहेक ‘सपनाभित्रको सपना’ कथा सङ्ग्रह, सम्पादकीय लेख सङ्ग्रह तथा अन्य कृतिहरूसहित उनका १६ भन्दा बढी पुस्तक प्रकाशित भइसकेका छन्। प्रत्येक कृतिमा प्रियासनले समाजलाई कुनै न कुनै सकारात्मक सन्देश दिने प्रयास गरेका छन्।
प्रियासनका उपन्यासहरूमा केवल कथा मात्र हुँदैन, त्यहाँ समाजको यथार्थ, विकासको चाहना, नैतिक मूल्य र परिवर्तनको आकांक्षा पनि भेटिन्छ। साहित्यकारका रूपमा प्रियासनले पाठकलाई मनोरञ्जन मात्र होइन, सोच्न र समाजलाई फरक दृष्टिले हेर्न प्रेरित गर्ने प्रयास गरेका छन्। यही कारण उनका कृतिहरूले पाठकवर्गमा विशेष स्थान बनाएका छन्।
उपन्यास लेखनमा निरन्तर सक्रिय रहँदै आएका प्रियासनलाई नेपालका धेरै उपन्यास प्रकाशन गर्ने सर्जकमध्ये एकका रूपमा पनि चिनिन्छ। उनका कृतिहरूमा विकास, समृद्धि, सुशासन, सामाजिक उत्तरदायित्व र सकारात्मक सोचका विषयले विशेष स्थान पाएका छन्। साहित्य समाज परिवर्तनको बलियो माध्यम बन्न सक्छ भन्ने विश्वासलाई प्रियासनले आफ्ना सिर्जनामार्फत प्रमाणित गरेका छन्।
पत्रकारिता र साहित्यसँगै प्रियासनले चलचित्र तथा गीत–संगीत क्षेत्रमा पनि योगदान दिएका छन्। दाङमा निर्माण भएको चलचित्र ‘परशुराम’ का कार्यकारी निर्माता रहेका प्रियासनका सात वटा गीत रेकर्ड भएका छन्। गीत, साहित्य र चलचित्रलाई समाज परिवर्तन तथा सकारात्मक सन्देश प्रवाह गर्ने माध्यमका रूपमा उपयोग गर्नुपर्ने उनको धारणा छ।
प्रियासनको अर्को महत्वपूर्ण पक्ष सामाजिक सेवा र विकास अभियान हो। उनले दाङ जिल्लाको विकाससँग सम्बन्धित विभिन्न अभियानमा सक्रिय भूमिका निर्वाह गरेका छन्। घोराही–तुलसीपुर सडकखण्डमा पुल निर्माणको मागदेखि लुम्बिनी प्रदेशको राजधानी दाङमा ल्याउने अभियानसम्म प्रियासनको सहभागिता उल्लेखनीय रह्यो।
लुम्बिनी प्रदेशको राजधानी दाङमा स्थापना गराउन सञ्चालन भएका अभियानहरूमा प्रियासनले निरन्तर आवाज उठाए। राजधानी दाङमा आउँदा प्रदेशको सन्तुलित विकास, आर्थिक गतिविधिको विस्तार र पूर्वाधार निर्माणले गति लिने उनको विश्वास थियो। आज दाङ प्रदेश राजधानीका रूपमा स्थापित हुनुमा योगदान पुर्याउने अभियन्तामध्ये प्रियासनको नाम पनि सम्मानका साथ लिइन्छ।
त्यसैगरी राप्ती स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान स्थापना अभियानमा सदस्य सचिवको जिम्मेवारी निर्वाह गर्दै प्रियासनले पश्चिम नेपालको स्वास्थ्य सेवाको विकासमा महत्वपूर्ण भूमिका खेले। प्रतिष्ठान स्थापना भएपछि हजारौँ नागरिकले विशेषज्ञ स्वास्थ्य सेवा पाउने अवसर प्राप्त गरेका छन्। प्रियासन यसलाई दाङको विकास यात्राको ऐतिहासिक उपलब्धि मान्छन्।
प्रियासनको जीवन यात्राको अर्को महत्वपूर्ण अध्याय हो—‘घोराही बनाऔँ अभियान’। घोराहीलाई सफा, सुन्दर, व्यवस्थित र समृद्ध सहर बनाउने उद्देश्यले सुरु गरिएको यो अभियान केवल एउटा नारामा सीमित रहेन, बरु नागरिक सहभागितामार्फत विकास सम्भव छ भन्ने उदाहरणका रूपमा स्थापित भयो। अभियानका संयोजकका रूपमा प्रियासनले नागरिक, व्यवसायी, बुद्धिजीवी, युवा तथा विभिन्न संघसंस्थालाई एउटै लक्ष्यमा जोड्ने प्रयास गरे।
‘घोराही बनाऔँ अभियान’ मार्फत सरसफाइ, वृक्षरोपण, ट्राफिक व्यवस्थापन, विकास बहस, सार्वजनिक चेतना अभिवृद्धि तथा नागरिक उत्तरदायित्वका विषयमा निरन्तर कार्यक्रम सञ्चालन गरिएका छन्। प्रियासनको विश्वास छ कि विकास केवल सरकारको जिम्मेवारी होइन, नागरिकको पनि साझा दायित्व हो। यही सोचका साथ उनी आज पनि घोराहीलाई लुम्बिनी प्रदेशकै नमुना सहर बनाउने अभियानमा सक्रिय छन्।
पत्रकारिता र साहित्यसँगै प्रियासनले सामाजिक उत्तरदायित्वका विविध क्षेत्रमा पनि सक्रियता देखाएका छन्। शिक्षा, स्वास्थ्य, वातावरण संरक्षण, सरसफाइ, सामाजिक चेतना तथा युवा सशक्तीकरणका क्षेत्रमा उनको निरन्तर योगदान रहँदै आएको छ। विशेषगरी युवाहरूलाई सकारात्मक सोच, सिर्जनशीलता र समाजप्रतिको उत्तरदायित्वबोध गराउने विषयमा प्रियासनले विभिन्न कार्यक्रममार्फत प्रेरणा दिँदै आएका छन्।
पत्रकारिता क्षेत्रमा पनि प्रियासनले नेतृत्वदायी भूमिका निर्वाह गरेका छन्। प्रेस चौतारी नेपालको जिल्ला अध्यक्ष हुँदै दुई कार्यकाल केन्द्रीय उपाध्यक्षको जिम्मेवारी सम्हालेका प्रियासन हाल नेपाल पत्रकार महासंघका केन्द्रीय सचिवका रूपमा कार्यरत छन्। पत्रकारहरूको साझा संस्था महासंघमा रहेर उनले प्रेस स्वतन्त्रता, पत्रकार अधिकार र व्यवसायिक पत्रकारिताको पक्षमा निरन्तर काम गरिरहेका छन्।
पत्रकारिता, साहित्य र सामाजिक सेवामा पुर्याएको योगदानको कदरस्वरूप प्रियासन विभिन्न संघसंस्थाबाट सम्मानित भइसकेका छन्। नेपाल पत्रकार महासंघ, राप्ती साहित्य परिषद्, त्रिभुवननगर जेसीजलगायत विभिन्न संस्थाबाट प्राप्त सम्मानहरूले उनको यात्रालाई थप उचाइ दिएका छन्। त्रिभुवननगर जेसीजद्वारा प्रदान गरिएको ‘वर्ष उत्कृष्ट युवा पुरस्कार’ प्रियासनले विशेष महत्वका साथ सम्झने सम्मानमध्ये एक हो।
व्यक्तिगत जीवनमा प्रियासन झापा निवासी सुशीला शिवाकोटीसँग वैवाहिक सम्बन्धमा आबद्ध छन्। उनीहरूका एक छोरा सुप्रिम प्रियासन छन्। परिवारको साथ, सहयोग र प्रेरणाले आफ्नो यात्रालाई अझ सहज बनाएको प्रियासन बताउँछन्।
प्रियासनका अनुसार सफलता भनेको व्यक्तिगत उन्नति मात्र होइन, समाज र राष्ट्रको प्रगतिमा योगदान पुर्याउनु हो। त्यसैले उनले आफ्नो जीवनलाई पत्रकारिता, साहित्य, सामाजिक सेवा र विकास अभियानसँग जोडेर अघि बढाएका छन्। जनसेवा पदक प्राप्तिपछि उनको जिम्मेवारीबोध झनै बढेको छ। उनी पदकलाई अन्तिम उपलब्धि होइन, आगामी दिनमा अझ धेरै काम गर्न प्रेरित गर्ने ऊर्जा मान्छन्।
आज समाजले चिन्ने ‘सबिन प्रियासन’ नाम केवल एउटा व्यक्तिको नाम मात्र होइन। यो नाम पत्रकारिता, साहित्य, सामाजिक सेवा, विकासप्रेम, सिर्जनशीलता र निरन्तर कर्मशीलताको प्रतीक बनेको छ। उनले प्राप्त गरेका सम्मानहरू उनका उपलब्धिका प्रतीक हुन्, तर उनको वास्तविक पहिचान भने समाजप्रतिको समर्पण, विकासप्रतिको प्रतिबद्धता र सकारात्मक परिवर्तनका लागि निरन्तर गरिरहेको प्रयासमा निहित छ।
पत्रकारिता, साहित्य, सामाजिक सेवा र विकास अभियानलाई एकसाथ अघि बढाउँदै आएका प्रियासनको जीवनयात्रा नयाँ पुस्ताका लागि प्रेरणाको स्रोत बनेको छ। कलममार्फत चेतना, अभियानमार्फत विकास र सेवामार्फत मानवीय मूल्य स्थापित गर्ने उनको प्रयास निरन्तर जारी छ। यही समर्पण, सक्रियता र कर्मशीलताले सबिन प्रियासनलाई एउटा व्यक्तिमात्र होइन, एउटा अभियानका रूपमा स्थापित गरेको छ।
