दाङ । घोराही उपमहानगरपालिका वडा नम्बर १८ अम्बापुरस्थित जय अम्बे कृषि फार्मका सञ्चालक गिरिराज पुरीले आधुनिक कृषि प्रविधिको प्रयोग गर्दै ३ बिघाभन्दा बढी जमिनमा व्यावसायिक तरकारी खेती गर्नुभएको छ। परम्परागत खेती प्रणालीलाई प्रविधिसँग जोडेर कृषि उत्पादन बढाउने उद्देश्यसहित उहाँले आधुनिक थोपा सिँचाइ प्रणालीमार्फत खेती गर्दै आउनुभएको छ।
कृषि क्षेत्रमा आधुनिक प्रविधिको प्रयोग, पानीको उचित व्यवस्थापन र व्यावसायिक सोचलाई प्राथमिकता दिनुभएका पुरीको फार्ममा यतिबेला टमाटर, सिमी, फूलगोभी लगायतका विभिन्न जातका तरकारीहरू लहलहाएका छन्। उहाँले गर्नुभएको खेतीको अवलोकन गर्दा जमिनमा तरकारी उत्पादनको राम्रो सम्भावना देखिन्छ। टमाटर र सिमी प्रशस्त मात्रामा फलेका छन् भने फूलगोभीले खेतको अर्को भाग ढाकेको छ। त्यस्तै, फार्मका विभिन्न स्थानमा लगाइएका मकैसमेत खानयोग्य अवस्थामा पुगेका छन्।
विशेषगरी पुरीले सिँचाइ व्यवस्थापनलाई आधुनिक र व्यवस्थित बनाउनुभएको छ। थोपा सिँचाइ प्रणालीलाई प्रभावकारी रूपमा सञ्चालन गर्न उहाँले ५२ हजार लिटर पानी अटाउने क्षमताको अत्याधुनिक पोखरीसमेत निर्माण गर्नुभएको छ। उक्त पोखरीबाट आवश्यकताअनुसार खेतीयोग्य जमिनमा पानी पुर्याउने व्यवस्था मिलाइएको छ। यस प्रणालीले पानीको मितव्ययी प्रयोग गर्न, बोटबिरुवालाई आवश्यकताअनुसार पानी उपलब्ध गराउन र उत्पादन प्रक्रियालाई व्यवस्थित बनाउन सहयोग पुर्याएको छ।
यसैक्रममा नेपाल पत्रकार महासङ्घका केन्द्रीय सचिव एवं घोराही बनाऔँ अभियानका संयोजक सबिन प्रियासनले जय अम्बे कृषि फार्मको स्थलगत अवलोकन तथा अध्ययन गर्नुभएको छ। कृषक र तरकारी व्यवसायीबीच तरकारीको मूल्य निर्धारणमा देखिएका समस्या समाधानका लागि गठित विशेष उपसमितिको संयोजकसमेत रहनुभएका प्रियासनले पुरीले अपनाउनुभएको आधुनिक खेती प्रणाली, उत्पादनको अवस्था र कृषि व्यवस्थापनबारे जानकारी लिनुभएको हो।
फार्मको अवलोकनपछि प्रियासनले कृषक पुरीले गरेको व्यावसायिक खेतीप्रति खुसी व्यक्त गर्नुभयो। उहाँले आधुनिक प्रविधिको प्रयोग गर्दै सीमित स्रोतसाधनको उचित व्यवस्थापनबाट पनि व्यावसायिक कृषि क्षेत्रमा राम्रो उपलब्धि हासिल गर्न सकिने बताउनुभयो।
**प्रियासनले भन्नुभयो, “कृषिलाई परम्परागत निर्वाहमुखी पेसाका रूपमा मात्रै नभई सम्मानित र आम्दानीको भरपर्दो माध्यमका रूपमा विकास गर्न आवश्यक छ। गिरिराज पुरीले आधुनिक थोपा सिँचाइ प्रणालीको प्रयोग गर्दै तीन बिघाभन्दा बढी जमिनमा गर्नुभएको व्यावसायिक खेती निकै उदाहरणीय छ। यस्ता कृषकको मेहनत, लगानी र उत्पादनलाई प्रोत्साहन गर्न सके कृषि क्षेत्रबाटै रोजगारी सिर्जना गर्न र स्थानीय अर्थतन्त्र बलियो बनाउन सकिन्छ।”**
उहाँले कृषकले उत्पादन गरेको तरकारीको उचित मूल्य प्राप्त गर्नु अहिलेको महत्वपूर्ण विषय भएको उल्लेख गर्दै उत्पादन लागत, बजारको माग, ढुवानी खर्च र कृषकको वास्तविक मेहनतलाई आधार मानेर मूल्य निर्धारण गर्ने वातावरण निर्माण गर्नुपर्ने बताउनुभयो। कृषकले उत्पादन गर्ने तरकारीको मूल्य निर्धारणमा बिचौलियाको प्रभाव कम गर्दै किसान र व्यवसायीबीच प्रत्यक्ष समन्वय आवश्यक रहेको उहाँको भनाइ थियो।
यसैगरी, स्थानीय उत्पादनलाई स्थानीय बजारसँग जोड्ने, कृषकलाई प्रविधि र आवश्यक पूर्वाधारमा सहयोग गर्ने तथा कृषि व्यवसायलाई दिगो बनाउने विषयमा सबै पक्षको सहकार्य आवश्यक रहेको उहाँले बताउनुभयो।
जय अम्बे कृषि फार्मका सञ्चालक पुरीले आधुनिक प्रविधिको प्रयोगबाट खेतीलाई व्यवस्थित बनाउँदै उत्पादन बढाउने प्रयास गरिरहनुभएको छ। तीन बिघाभन्दा बढी क्षेत्रफलमा फैलिएको उहाँको खेतीले अम्बापुरी क्षेत्रमा व्यावसायिक कृषि विस्तारको सम्भावनालाई समेत उजागर गरेको छ।
घोराहीमा कृषि क्षेत्रलाई रोजगारी, उद्यमशीलता र आर्थिक समृद्धिको आधार बनाउने हो भने गिरिराज पुरीजस्ता व्यावसायिक कृषकको मेहनतलाई प्रोत्साहन गर्दै उत्पादनदेखि बजारीकरणसम्मको समस्या समाधान गर्न आवश्यक छ। आधुनिक कृषि प्रविधिको प्रयोग, पर्याप्त सिँचाइ, बजारको सुनिश्चितता र उत्पादनको उचित मूल्य प्राप्त हुने वातावरण निर्माण गर्न सकिए घोराहीलाई कृषि उद्यमशीलताको महत्वपूर्ण केन्द्रका रूपमा विकास गर्न सकिने देखिन्छ।
